Over soja zijn er erg veel tegenstrijdige dingen te vinden op het internet. De ene bron geeft aan dat je zo ver weg mogelijk moet blijven van soja en de andere zegt dat je soja in je leven moét hebben, wegens de vele gezondheidsvoordelen. Omdat er zoveel discussies zijn over soja, zullen wij de voor én nadelen bespreken en uiteindelijk tot een conclusie komen.

Laten we beginnen bij het begin.

Wat is Soja?

Soja komt van sojapeulen die van de sojaplant afkomstig zijn. De sojaplant komt van de erwten familie en werd voor het eerst gecultiveerd in China, meer dan 4000 jaar geleden. Tegenwoordig worden sojaplanten vooral ook in Noord- en Zuid-Amerika geteeld.

Soja bonen

Soja wordt gebruikt om verschillende soorten voedsel te maken, maar kunnen ook in zijn geheel worden gegeten als ze gekookt zijn (edamame). Sojabonen zijn ongekookt giftig en kunnen dus niet rauw worden gegeten. Soja wordt voornamelijk gebruikt in tofu, sojamelk en verschillende soorten zuivel- en vlees vervangers.

 

In de Aziatische landen, waaronder ook Okinawa wordt soja vooral gebruikt in gefermenteerde voedingsmiddelen, zoals: miso, natto en tempeh. Als je een beetje rond kijkt door de Okinawa Recepten zal je ook zien dat dit veel wordt gebruikt.

Voedingsstoffen Soja

Sojabonen bevatten grote hoeveelheden mangaan, selenium, kalium, fosfor, magnesium, ijzer, calcium, vitamine B6, folaat, riboflavine (B2), thiamine (B1) en vitamine K.

100 gram sojabonen bevat 173 calorieën, 9 gram vet, 10 gram koolhydraten (hiervan is 6 gram vezels) en 17 gram eiwit. Sojabonen bevatten wel veel fytaten, dit zijn fytinezuren die in vezels van volkorenvoedsel zitten. Fytaten binden belangrijke mineralen als calcium, ijzer en zink aan zich, waardoor deze niet door het lichaam kunnen worden opgenomen. Dus hoe meer fytaten je binnen krijgt, hoe minder zink, ijzer en calcium je lichaam opneemt. Dit is één van de redenen waarom het wordt afgeraden om soja te consumeren. Echter is het effect van deze fytaten niet erg als je verder genoeg calcium, ijzer en zink in je dieet hebt.

Sojabonen zijn ook een hele goede bron van eiwitten. Maar bij het verwerken van soja op een hoge temperatuur kunnen sommige eiwitten verloren gaan en kan de kwaliteit verminderen. Ook zijn de vetzuren in sojabonen meestal Omega-6 vetzuren, té veel Omega-6 vetzuren in het dieet kunnen leiden tot ontstekingen en andere gezondheidsproblemen. Daarom is het beter om sojaolie te vermijden.

  • In de Okinawa Recepten gebruiken we alleen de GEZONDE SOJA!
    In de Okinawa Recepten gebruiken we alleen de GEZONDE SOJA!
    Meld je hier aan en ontvang wekelijks GRATIS RECEPTEN!

Wat is de soja discussie?

Soja producten zijn in de afgelopen 25 jaar grondig onderzocht op hun rol in de preventie en de behandeling van chronische ziekten. Er is bewezen dat soja producten het risico op coronaire hartziekten en borst- en prostaatkanker verminderen. Ook kan soja opvliegers verlichten en beïnvloed het de nierfunctie. Verder kan het depressieve symptomen verlichtten en heeft het voordelen voor de huid. Dit is natuurlijk allemaal heel mooi en fijn, maar waar de discussie begint, is bij het feit dat soja producten rijk zijn aan isoflavonen.

De Europese Autoriteit voor de voedselveiligheid heeft geconcludeerd dat isoflavonen de borst, schildklier of baarmoeder niet nadelig beïnvloeden. En dat isoflavonen niet schadelijk zijn. Isoflavonen zijn fyto-oestrogenen en de aanwezigheid hiervan heeft geleid tot de zorgen die zijn ontstaan over ongewenste effecten dat het kan hebben bij sommige mensen. Deze onrust is ontstaan door onderzoeken die op dieren zijn uitgevoerd. Studies bij muizen en ratten hebben vaak een beperkte waarde voor het voorspellen van effecten bij de mens vanwege de vele fysiologische en anatomische verschillen tussen knaagdieren en mensen. (bron) Wel kunnen de effecten op de dieren betekenen dat dit allergieën en spijsvertering problemen kan veroorzaken bij de mens. Ook wordt er aangetoond dat deze fyto-oestrogenen juist heel erg slecht zijn voor de mens, omdat het voor onvruchtbaarheid kan zorgen. Hier gaan wij later verder op in…

Wat ook erg merkwaardig is, is dat meer dan 90% van de in de Verenigde Staten geproduceerde soja genetisch gemanipuleerd is en de gewassen worden besproeid met het bestrijdingsmiddel Roundup. Dit kan worden geassocieerd met nadelige effecten op de gezondheid.

In de Westerse landen worden sojabonen nauwelijks in zijn geheel geconsumeerd. Er worden vooral producten geconsumeerd die afkomstig zijn van de geraffineerde producten van de sojabonen. Het grootste deel van soja, dat geteeld wordt in de Verenigde Staten, wordt gebruikt voor de productie van sojaolie. Deze sojaolie wort geëxtraheerd met behulp van Hexaan, dit is een chemisch oplos middel. Wat overblijft van de sojaboon, nadat het is geëxtraheerd, is sojameel. Sojameel bestaat voor 50% uit eiwit. Het merendeel van sojabonenmeel wordt gebruikt voor het voeden van vee, maar het kan ook door verdere verwerking gaan om soja-eiwit te maken. Omdat het zo goedkoop is om sojameel en sojaolie te maken, wordt het ook verwerkt in een heleboel producten. Dit zorgt ervoor dat je het tóch consumeert, zonder dat je het weet. Soja-eiwit wordt ook vaak toegevoegd aan baby voeding.

Okinawa en Soja

Het is bewezen dat Aziatische populaties soja consumeren en hier verder geen problemen mee hebben. Het is zelfs zo dat deze populaties veel gezonder zijn dan die in de Westerse landen en dat ze veel langer leven. Wel is het zo dat de Aziatische populaties (bijna) alléén gefermenteerde soja consumeren, zoals: natto, miso en tempeh. Dit is de reden dat we bij Okinawa ook vooral deze soorten soja gebruiken.

Soja bronnen

De reden dat we niet in elk gerecht bronnen van soja hebben is omdat ze dit in de Aziatische landen ook niet doen. Soja heeft een geweldige reputatie gekregen, omdat de gefermenteerde soja inderdaad gezond is, maar in werkelijkheid eten de Japanners veel minder soja dan de mensen in Westerse landen. Een onderzoek in 1998 wees uit dat een Japanner meestal ongeveer twee eetlepels (8 gram) soja per dag eet. In de Westerse landen eten ze veel meer dan dit (25 gram), ook eten ze nauwelijks gefermenteerde soja en alleen maar ongezonde soja. (bron)

Gefermenteerde sojaproducten zijn gezonde eiwitrijke voedingsmiddelen. Maar wat is gefermenteerde soja precies? Het is een vorm van soja die een langdurig fermentatieproces is ondergaan, dit maakt het spijsverteringsvriendelijk. Zoals eerder al aangegeven, zijn de top drie gefermenteerde sojavoedingsmiddelen:

  • Tempeh: sojabonencake met een stevige textuur en een nootachtige smaak.
  • Miso: sojabonenpasta met een zoute, boterachtige textuur dat vaak wordt gebruikt bij het maken van miso-soep.
  • Natto: sojabonen die tot een plakkerig en klef papje zijn gemaakt.

Een relatief kleine hoeveelheid gefermenteerde soja heeft een grote toegevoegde waarde voor de gezondheid. Gefermenteerde soja helpt de darmen en de spijsverteringsflora te voeden, waardoor de spijsvertering en de opname van voedingsstoffen worden bevorderd. Omdat het grootste deel van het immuunsysteem in het darmkanaal zit, helpen deze sojaproducten ook met de immuun functie.

Voordelen gefermenteerde sojaproducten:

Tempeh
  • Gemakkelijker te verteren.
  • Lager in fytaten die de opname van mineralen zoals calcium, magnesium, ijzer en zink verhinderen.
  • Rijk aan vitamine K2, dit is een belangrijke voedingsstof voor gezonde botten, bloedvaten en een gezond hart.

Niet gefermenteerde soja producten zijn tofu, soja-eiwit producten, sojamelk, soja-chips, sojameel en sojaolie. Maar wat maakt deze vorm van soja nou zo “slecht”?

  • Ongefermenteerde soja kan leiden tot maag pijn: een grote hoeveelheid niet gefermenteerde soja kan leiden tot maagklachten en een tekort aan voedingsstoffen, met name aminozuren. Deze anti nutriënten omvatten krachtige enzymremmers die de werking van trypsine blokkeren. Trypsine is een enzym dat nodig is voor de spijsvertering van eiwitten. Wanneer soja gefermenteerd wordt, wordt dit gedeactiveerd en is hier dus geen sprake meer van.
  • Ongefermenteerde soja bevat hemagglutinine: hemagglutinine bevordert ongewenste bloedproppen. Soja bonen bevatten een schadelijke stof die de proppen in het bloed kan veroorzaken. Door een te hoog gehalte hemagglutinine, kunnen de rode bloedcellen samenklonteren en de zuurstofopname remmen. Deze stof wordt verwijderd tijdens het fermentatieproces, dus daarom is deze wel goed voor je.

    Soja olie, tofu, soja melk en soja meel zijn de slecht vormen van soja
  • Ongefermenteerde soja bevat fytaten: fytaten zorgen voor een tekort aan mineralen en vooral als je vegetariër bent. Zoals eerder al aangehaald, zorgen fytaten ervoor dat je mineralen niet meer vasthoudt. Als vegetariër haal je deze nodige mineralen niet uit melk en vlees, hierdoor krijg je een tekort aan mineralen.
  • Ongefermenteerde soja bevat goitrogenen: dit zijn stoffen die de synthese van de schildklier blokkeren en het jodium metabolisme verstoren, waardoor de schildklierfunctie wordt aangetast.
    Dit kan verschillende gevolgen hebben zoals: angst,
    slapeloosheid, gewichtstoename, allergie en
    spijsverteringproblemen.
  • Ongefermenteerde soja bevat fyto-oestrogenen (of isoflavonen): deze bootsen oestrogeen na en kunnen het zelfs blokkeren, hierdoor heb je kans op onvruchtbaarheid en schadelijke effecten. Bij mannen kan dit leiden tot verminderde haargroei, erectie stoornissen, verminderd libido en verlaagde spermatelling.
  • Ongefermenteerde soja wordt genetisch gemanipuleerd: dit is eerder in de blog al aangehaald. Door alle bestrijdingsmiddelen die bij deze gemanipuleerde soja gebruikt worden, bevat het glyfosaat. Glyfosaat verstoort de hormoonbalans en kan leiden tot onvruchtbaarheid, is giftig voor een ongeboren kind in de baarmoeder en kan de hypofyse beschadigen. Biologische soja is daarom het best. Gefermenteerde soja is niet genetisch gemanipuleerd en bevat geen glyfosaat.

Conclusie: eet alleen biologische en goed gefermenteerde soja en eet er niet teveel van. 

Eet gefermeteerde soja voor de beste gezondheidsvoordelen

                       

Voor de gezonde soja met veel gezondheidsvoordelen, probeer: Okinawa Miso Aubergine Gerecht of Okinawa Miso Kabeljauw Gerecht.

Leave a comment